UzayVe olarak evrenin sınırlarını zorlayan keşifleri sizlere aktarmaya devam ediyoruz. Samanyolu galaksimizin kalbinde gizlenen ve devasa kütlesiyle uzay-zaman dokusunu büken Sagittarius A* (Sgr A*) adlı süper kütleli kara delik, evrenin en ekstrem fizik laboratuvarlarından biridir. Bu karanlık devin yakın çevresinde, devasa kütle çekim kuvvetlerine meydan okuyarak adeta dans eden özel bir yıldız popülasyonu bulunur ve bunlara astronomi literatüründe 'S yıldızları' adı verilir. Uluslararası bir gökbilimci ekibi, Avrupa Güney Gözlemevi'nin (ESO) gelişmiş teleskoplarını kullanarak bu aileye ait bugüne kadar keşfedilmiş en uç üyeyi gün yüzüne çıkardı.
S301 adı verilen bu gizemli yıldız, hem bugüne kadar tespit edilen S yıldızlarının en hızlısı hem de kara deliğin olay ufkuna en tehlikeli derecede yaklaşanı olma özelliklerini taşıyor. Sgr A*'nın muazzam çekim alanının etkisiyle akıl almaz hızlara ulaşan S301, yörüngesi boyunca adeta fizik kurallarına meydan okuyor. ESO'nun GRAVITY iş birliği kapsamında elde edilen Very Large Telescope (Çok Büyük Teleskop) görüntüleri, bu yıldızın yörüngesel hareketini muazzam bir detay seviyesiyle gözler önüne seriyor. Yıldızın eliptik yörüngesi boyunca kat ettiği yollar, bilim insanlarına kara deliğin sadece kütlesini değil, aynı zamanda kendi ekseni etrafındaki dönme hızını (spinini) hesaplamak için eşsiz bir fırsat sunuyor.
Carl Sagan Seti: Kozmos & Tanrının Kapısını Çalan Bilim (2 Kitap)
"Evrenin neresindeyiz ve nereye gidiyoruz?" Çağımızın en büyük astrofizik başyapıtı Kozmos ve bilimin sınırlarını sorgulayan 2'li özel koleksiyon seti.
Bu keşfin bilim dünyasında bu kadar büyük bir heyecan yaratmasının temel sebebi ise Albert Einstein'ın 1915 yılında ortaya koyduğu Genel Görelilik Teorisi'ni test etmek için kusursuz bir araç sunmasıdır. S301 gibi aşırı hızlı ve güçlü yerçekimi alanlarına maruz kalan bir cisim, 'Lense-Thirring etkisi' ya da diğer adıyla 'uzay-zaman sürüklenmesi' (frame-dragging) olarak bilinen nadir bir olayı gözlemlemek için ideal bir laboratuvar görevi görür. Dönen devasa bir kütlenin, etrafındaki uzay-zaman dokusunu adeta bir girdap gibi sürüklemesi anlamına gelen bu etki, normal şartlarda ölçülmesi en güç astrofiziksel fenomenlerden biridir. S301'in yörüngesindeki en ince sapmalar bile Einstein'ın denklemlerinin bu en ekstrem koşullarda bile geçerli olup olmadığını kanıtlayacaktır.
Gelecekte yapılacak daha detaylı gözlemler ve teleskop teknolojilerindeki gelişmeler, S301'in hareketlerini milimetrik bir hassasiyetle takip etmemize olanak tanıyacak. Bu sayede sadece kara deliklerin dinamiklerini anlamakla kalmayacak, aynı zamanda evrenin en temel yasalarını kafamızdaki soru işaretlerinden arındırarak çok daha net bir şekilde kavrayabileceğiz. UzayVe olarak, Samanyolu'nun derinliklerinden gelen bu heyecan verici verileri yakından takip etmeye ve evrenin sır perdelerini sizinle birlikte aralamaya devam edeceğiz.
